در حال بارگذاری...
آشنایی با خط تولید کمپوت میوه

خط تولید کمپوت میوه

کمپوت میوه از جمله فرآورده‌هایی است که در همه جای دنیا به عنوان جایگزینی مناسب  برای میوه استفاده می‌شود. مصرف کمپوت به خصوص برای کودکان یا افرادی که سیستم گوارشی حساسی دارند، بسیار مفید است. کمپوت‌های میوه می‌توانند با هر نوع میوه‌ای که به میزان کافی قند داشته باشد ساخته شوند کمپوت سیب، کمپوت گلابی، کمپوت گیلاس و کمپوت آناناس رایج‌ترین انواع کمپوت در ایران به شمار می‌آیند. کمپوت آلوئه‌ورا نیز طی سالیان اخیر با استقبال خوبی در بازار داخلی کمپوت ایران مواجه شده است. چگونگی راه‌اندازی خط تولید کمپوت میوه موضوع مورد بحث در این مقاله است. انواع بهره‌برداری‌های رایج از یک خط تولید کمپوت میوه در ایران عبارتند از:

  • خط تولید کمپوت آلوئه‌ورا
  • خط تولید کمپوت آناناس
  • خط تولید کمپوت گیلاس
  • خط تولید کمپوت سیب
  • خط تولید کمپوت هلو
  • خط تولید کمپوت گلابی
  • خط تولید کمپوت زردآلو

تولید کمپوت میوه به صورت صنعتی شامل سه مرحله آماده‌‌سازی، تولید و بسته‌بندی می‌باشد که با تفاوت اندکی در مرحله آماده‌سازی، برای انواع مختلف خط تولید کمپوت میوه تقریبا یکسان است.

خط تولید کمپوت میوه تا حدود زیادی به خط تولید مربا شباهت دارد. تولید کمپوت میوه به صورت صنعتی شامل سه مرحله آماده‌‌سازی، تولید و بسته‌بندی می‌باشد که با تفاوت اندکی در مرحله آماده‌سازی، برای انواع مختلف خط تولید کمپوت میوه تقریبا یکسان است.

انتخاب مواد اولیه (میوه)

انتخاب میوه مناسب برای تولید کمپوتانتخاب میوه‌ مناسب یکی از مهم‌ترین نکات در همه انواع خط تولید کمپوت میوه است. اگر میوه‌های ورودی به کارخانه کمپوت‌سازی مناسب نباشند، هزینه ایجاد شده در مراحلی چون سورتینگ بالاتر می‌رود. میوه‌هایی که برای کمپوت‌سازی انتخاب می‌شوند باید به میزان مناسبی رسیده باشند. منظور از میزان مناسب رسیده بودن، این است که میوه ضمن داشتن بافت سفت خود دارای میزانی از قند باشد که طعم شیرینی در آن کاملا احساس شود. میوه‌های نارس یا میوه‌هایی که در اثر رسیدگی زیاد، له شده باشند برای کمپوت‌سازی مناسب نیستند.

در خط تولید کمپوت آلوئه‌ورا، باید در انتخاب آلوئه‌ورای مناسب برای تولید کمپوت بسیار دقت شود. بارآلوئه‌ورا باید به محض ورود به کارخانه کمپوت‌سازی توسط کارشناسان کارخانه مورد بازرسی قرار گیرد. اگر بار آلوئه‌ورا شامل مقدار زیادی آلوئه‌ورای آفت‌زده باشد، کارشناسان نباید اجازه تخلیه آن را صادر کنند.

عملیات آماده‌سازی

عملیات آماده‌سازی شامل فرآیندهایی است که میوه را برای تولید آماده ‌می‌کنند. مهمترین عمیات آماده‌سازی در یک کارخانه کمپوت‌سازی عبارتند از:

  • شستشو
  • سورتینگ
  • دم‌گیری
  • پوست‌گیری
  • قاچ‌کردن

جزییات بیشتری در مورد هر کدام از عمیات فوق در ادامه بیان خواهد شد.

شسشوی مقدماتی

میوه‌هایی که برای تولید کمپوت در مرحله اول انتخاب شده‌اند، در اولین مرحله پس از ورورد به کارخانه کمپوت‌سازی باید یک مرحله شستشوی مقدماتی را طی کنند تا زائدات سبکی مثل خاک، برگ و ساقه از آن‌ها جدا شود.

شستشوی مقدماتی در همه انواع خط تولید کمپوت میوه ممکن است به صورت دستی یا اتوماتیک انجام شود. شستشوی دستی در وان‌شستشو  توسط پرسنل تولید و شستشوی اتوماتیک در کانال شستشو و توسطی نواری به نام نوار شستشو انجام می‌شود. کانال شستشو  یک کانال شیب‌دار است که جریان هوای فشرده در آن وارد می‌شود و با چرخش جریان آب، میوه‌ها را به حرکت درآورده و شستشو می‌دهد.

در خط تولید کمپوت آلوئه‌ورا نیازی به شستشوی آلوئه‌ورا در این مرحله نیست، و تنها غرقاب کردن در آب سرد، کفایت می‌کند. در بعضی موارد آلوئه‌ورای غرقاب شده توسط پرسنل تولید با پارو هم زده می‌شود تا به نحو بهتری شسته شود.

شستشوی آلوئه‌ورا در خط تولید ژل آلوئه‌ورا

سورتینگ و شستشوی نهایی

پس از شستشوی مقدماتی، میوه‌ها به سمت دستگاه سورتینگ سرازیر می‌شوند تا عملیات جداسازی انجام شود. میوه‌های نامناسب مثل میوه‌های له شده یا کرم‌زده توسط دستگاه سورتینگ از چرخه تولید خارج می‌شوند.  میوه‌هایی که در دستگاه سورتینگ باقی می‌مانند، توسط نازل‌های ماشین سورتینگ تحت فشار آب زیاد کاملا شسته و سمت بخش‌های بعدی هدایت می‌شوند.

به علت فشار آب زیاد در دستگاه سورتینگ، این دستگاه در همه انواع خط تولید کمپوت میوه به کار نمی‌رود. خط تولید کمپوت سیب، خط تولید کمپوت گلابی، خط تولید کمپوت هلو و خط تولید کمپوت زردآلو از جمله خطوط تولیدی هستند که می‌توان از دستگاه سورتینگ در آن‌ها استفاده کرد.

 

ماشین سورتینگ سیب

 

عملیات سورتینگ و شستشو در خط تولید کمپوت آلوئه‌ورا باید به صورت دستی انجام شود، چرا که قطعات ناسالم و معیوب آلوئه‌ورا تنها به وسیله نیروی انسانی قابل تشخیص و جدا کردن می‌باشند.

دم‌گیری

بخش چوبی یا دم در میوه‌هایی مثل سیب و گلابی باید از آن‌ها جدا گردد تا وارد کمپوت نشود. جدا کردن دم از میوه توسط دستگاه دم‌گیر انجام می‌شود.

دستگاه دم‌گیر در بعضی از انواع خط تولید کمپوت میوه به کار می‌رود. خطوط تولیدی که دستگاه دم‌گیر در آن‌ها استفاده می‌شود، عبارتند از:

  • خط تولید کمپوت آلوئه‌ورا
  • خط تولید کمپوت گیلاس
  • خط تولید کمپوت سیب
  • خط تولید کمپوت گلابی

دستگاه دم‌گیر دارای شیارهای زیادی در قسمت فوقانی است که وقتی دم میوه در اثر چرخش با آن‌ها تماس پیدا می‌کند، از میوه جدا می‌شود. دستگاه دم‌گیر که در خط تولید کمپوت آناناس استفاده می‌شود، نوع خاصی است که با دیگر انواع متفاوت می‌باشد و گُل‌گیر نامیده می‌شود.

مشخصات فنی دستگاه دم‌گیر را می‌توانید در بخش مربوط به دستگاه دم‌گیر شرکت سیمرکو پیدا کنید.

پوست‌گیری

اگرچه همراه بودن پوست با گوشت میوه از نظر مصرف غذایی، اشکالی ندارد اما از دیدگاه مصرف‌کنند‌گان کمپوت معمولا به عنوان یک ویژگی نامطلوب شناخته می‌شود. به همین دلیل عملیات پوست‌‌گیری معمولا در بیشتر انواع خط تولید کمپوت میوه به عنوان یکی از مراحل آماده‌سازی انجام می‌شود.

در یک کارخانه کمپوت‌سازی، برای جدا کردن پوست میوه از دستگاهی به نام پوست‌‌گیر استفاده می‌شود. دستگاه پوست‌گیر  بیشترین استفاده را در دو خط تولید کمپوت سیب و خط تولید کمپوت گلابی دارد. در خط تولید کمپوت آناناس نوع خاصی از دستگاه پوست‌گیر استفاده می‌شوند که با دستگاه‌های پوست‌گیر عادی متفاوت می‌باشد.

دستگاه پوست‌گیر از جنس استیل و  دارای غلطک‌هایی است که با سرعت بالا و  با حرکات سایشی پوست میوه را طی چندین مرحله از گوشت آن جدا می‌کند.

جهت کسب اطلاعات بیشتر در مورد این دستگاه، می‌‌توانید به لینک دستگاه پوست‌گیر شرکت سیمرکو مراجعه نمایید.

قاچ‌کردن

میوه‌هایی مثل سیب، گلابی که دارای هسته های ریز هستند، باید برای کمپوت شدن قاچ شوند تا هم قسمت‌های میانی آن‌ها خارج شود و هم با چند قطعه شدن، مصرف کردن آن‌ها راحت‌تر شود. عملیات قاچ کردن می‌تواند به صورت دستی توسط پرسنل تولید و یا به شکل اتوماتیک توسط دستگاه قاچ کن (اسلایسر) انجام شود. دستگاه قاچ کن در بیشتر انواع خط تولید کمپوت میوه مورد استفاده قرار می‌گیرد. خطوط تولیدی که از این دستگاه استفاده می‌کنند، عبارتند از:

  • خط تولید کمپوت سیب
  • خط تولید کمپوت گلابی
  • خط تولید کمپوت آناناس
  • خط تولید کمپوت هلو
  • خط تولید کمپوت آلوئه‌ورا
  • خط توید کمپوت زردآلود

قاچ‌کن (اسلایسر) سیب

تولید

بخش تولید در یک کارخانه کمپوت‌سازی، بخشی است که فرآیند اصلی تولید در آن انجام می‌شود. مهم‌ترین عملیاتی که در این بخش انجام می‌شود، عبارتند از:

  • آماده‌سازی شربت
  • پر کردن قوطی
  • شربت‌ریزی
  • هواگیری
  • دربندی
  • استریلیزاسیون

هر یک از مراحل فوق را در ادامه با جزییات بیشتری بررسی خواهیم کرد.

آماده سازی شربت

بیشتر میوه‌ها برای کمپوت شدن به شربت یا محلول نیاز دارند. برای ساخت شربت در همه انواع خط تولید کمپوت میوه از دستگاهی به نام فرمولاسیون استفاده می‌شود.

دستگاه فرمولاسیون معمولا مجهز به دو مخزن در قسمت پایین و بالا می باشد. مخزن پایینی که دارای یک ژاکت محتوی بخار آب است ، در اثر تماس غیر مستقیم با محلول، عملیات شربت‌سازی را انجام می‌دهد، و مخزن فوقانی که یک هم‌زن برای دوفاز نشدن محلول و یک گرمکن برای گرم ‌نگه داشتن آن دارد، شربت یکنواخت و داغ را به دستگاه پرکن شربت منتقل می‌کند. مشخصات فنی این دستگاه را می‌توانید در لینک دستگاه فرمولاسیون شرکت سیمرکو، پیدا کنید.

پر کردن

پس از آماده‌سازی شربت، دومین مرحله از تولید کمپوت میوه در یک کارخانه کمپوت‌سازی، پر کردن قوطی‌ها از محصول یا همان میوه می‌باشد. تنها در خط تولید کمپوت گیلاس، میوه به شکل کامل درون قوطی‌ها ریخته می‌شود. در سایر انواع خط تولید کمپوت میوه مثل خط تولید کمپوت سیب و خط تولید کمپوت هلو، میوه‌ها به شکل قاچ‌شده درون قوطی‌ها ریخته‌ می‌شوند.

فرآیند پر کردن قوطی‌ها در تمام انواع خط تولید کمپوت میوه‌ توسط دستگاه پرکن انجام می‌شود. دستگاه پرکنی که در بیشتر خطوط تولید کمپوت سازی مورد استفاده قرار می‌گیرد، پرکن روتاری (چرخنده) است. میوه‌ها به صورت فله‌ای در سینی‌های بالای دستگاه پرکن قرار می‌گیرند و توسط نازل‌های دستگاه (معمولا ۱۸ نازل) به درون قوطی‌ها ریخته می‌شوند. اطلاعات فنی این دستگاه را می‌توانید در بخش دستگاه پرکن ۱۸ نازله روتاری شرکت سیمرکو کسب نمایید.

عملیات پر‌کن کردن برای یک کارخانه کمپوت‌سازی با ظرفیت می‌تواند به صورت دستی هم انجام شود. در تصویر زیر پرکردن کمپوت هلو را به شیوه دستی مشاهده می‌نمایید.

پرکردن قوطی از کمپوت میوه

شربت ریزی

قوطی‌های پر شده از میوه باید به مرحله شربت‌ریزی منتقل شوند تا عملیات ریختن شربت میوه روی آن‌ها انجام شود. شربت‌ریزی روی میوه‌ها با دو هدف عمده زیر انجام می‌شود:

  • شربت‌ریزی باعث تازه مانده میوه‌ها می‌شود.
  • وجود شربت در کمپوت، مورد پسند بیشتر مصرف‌کنندگان است.

در همه انواع خط تولید کمپوت میوه برای ریختن شربت روی قوطی‌های کنسرو از دستگاه محلول‌ریز استفاده می‌شود. دستگاه محلول‌ریز دارای مخزن ذخیره شربت میوه است که یک همزن برای جلوگیری از دوفاز شدن مواد در شربت دارد. قوطی‌های پرشده از میوه توسط نوار نقاله به دستگاه شربت ریز منتقل می‌شوند. زمانی که تعداد قوطی‌ها به حد نصاب رسید (معمولا ۶ عدد) توسط نازل‌های دستگاه محلول‌ریز، شربت میوه به درون آن‌ها ریخته می‌شود. توضیحات فنی این دستگاه در بخش مربوط به دستگاه محلول‌ریز شرکت سیمرکو ارائه شده است.

هواگیری (اگزاست)

هواگیری یکی از مهم‌ترین مراحل تولید در محصولات کنسروی است، چرا که وجود هوا درون قوطی می‌تواند منجربه فساد مواد‌غذایی درون آن شود. عملیات هواگیری در خط تولید کمپوت میوه از اهمیت دوچندانی برخوردار است، چرا که علاوه بر خروج هوا و جلوگیری از فساد میوه‌ها، باعث پخت اولیه آن‌ها نیز می‌شود.

هواگیری در  همه خطوط تولید کنسروسازی توسط دستگاهی به نام اگزاست انجام می‌شود. قوطی‌های پر شده از میوه و شربت زمانی که به دستگاه اگزاست وارد می‌شوند، توسط نوار نقاله موجود در آن (که معمولا شامل ۲ یا ۳ ریل است) از زیر نازل‌های بخار آب دستگاه، عبور داده می‌شوند تا ضمن هواگیری، عملیات پخت اولیه روی میوه‌ها نیز انجام پذیرد. مشخصات فنی این دستگاه را می‌توانید در بخش مربوط به دستگاه اگزاست شرکت سیمرکو پیدا کنید.

دربندی

قوطی‌هایی که حاوی میوه و شربت هستند پس از عملیات هواگیری وارد مرحله دربندی می‌شوند. دربندی به معنای دوختن درب قوطی به بدنه آن است به طوریکه قوطی کاملا پلمپ شود.

عملیات دربندی در همه خطوط تولید کنسروی‌جات وجود دارد و به وسیله دستگاه دربندی انجام می‌شود. دستگاه دربندی در انواع تک‌ هد دستی،  تک هد نیمه‌اتومات، سه هد اتومات و چهارهد اتومات موجود است.

دستگاه دربندی که در بیشتر انواع خط تولید کمپوت میوه مورد استفاده قرار می‌گیرد، دستگاه دربندی چهار هد اتوماتیک است. برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد این دستگاه، می‌توانید به لینک دستگاه دربندی قوطی فلزی چهارهد اتوماتیک شرکت سیمرکو مراجعه نمایید.

استریلیزاسیون توسط تونل پاستور یا اتوکلا

قوطی‌های کمپوت میوه پس از دربندی باید وارد مرحله استریلیزاسیون شوند تا میوه‌ها از هر گونه میکروارگانسیم احتمالی عاری شوند. عملیات استریلیزاسیون در همه انواع خط تولید کمپوت میوه، توسط تونل پاستور یا اتوکلا انجام می‌شود.

تونل پاستور دارای یک نوار نقاله ۱۴ متری است که عملیات استریل‌سازی درون آن ابتدا با عبور دادن قوطی‌ها از تونل بخار آب گرم (دمای ۸۰ تا ۹۰ درجه) و سپس با وارد کردن شوک حرارتی توسط دوش آب سرد (دمای ۳۵ درجه)، به صورت خودکار انجام می‌شود.

اگر به جای تونل پاستور از دستگاه اتوکلاو برای استریلیزاسیون استفاده شود، باید قوطی‌های کمپوت میوه که داخل سبدهای مخصوص قرار گرفته‌اند به مدت ۱۲ الی ۲۰ دقیقه درون اتوکلاو به صورت درباز قرار گیرند تا به دمای ۸۰ تا ۹۰ درجه برسند و سپس بیرون آورده شده و درون اتوکلاو بعدی قرار داده شوند تا به دمای ۳۰ الی ۴۰ برسند.

عملیات استریلیزاسیون به هر کدام از دو روش تونل پاستور یا اتوکلا ، علاوه بر استریل کردن کامل قوطی‌های کمپوت، فرآیند پخت آن‌ها را نیز تکمیل و نهایی می‌کند.

مشخصات فنی تونل پاستور و اتوکلا به ترتیب در دو لینک تونل پاستور شرکت سیمرکو و دستگاه اتوکلاو شرکت سیمرکو موجود می‌باشد.

بسته‌بندی

بسته‌بندی، آخرین مرحله از تولید کمپوت در کارخانجات کمپوت‌سازی است. بسته بندی شامل مراحل زیر است:

  • چاپ اطلاعات تولید
  • بسته‌بندی نهایی

چاپ اطلاعات تولید توسط دستگاه جت‌پرینتر و بسته‌بندی نهایی توسط دستگاه شیرینک‌پک انجام می‌شود.

چاپ اطلاعات تولید

چاپ کردن اطلاعات تولید مانند تاریخ تولید، تاریخ انقضا و کد محصول با دو هدف زیر انجام می‌شود:

  • چاپ اطلاعات تولید باعت برآورده شدن الزامات استاندارد محصول می‌شود.
  • مصرف‌کنندگان به محصولی که اطلاعات تولید روی آن چاپ شده است، اعتماد بیشتری می‌کنند.

اطلاعات تولید در همه کارخانه‌جات کنسرو‌سازی از جمله خط تولید کمپوت میوه توسط دستگاهی به نام جت‌پرینتر بر روی درب قوطی چاپ می‌شود. دستگاه جت پرینتر دستگاهی است که قادر است انواع متون فارسی و انگلیسی و همچنین اشکالی مثل لوگوی شرکت را با ظرفیتی در حدود دو تا سه هزار قوطی در ساعت، چاپ نماید.

جهت کسب اطلاعات فنی مربوط به جت پرینتر به لینک دستگاه جت‌ پرینتر شرکت سیمرکو مراجعه نمایید.

 

جت پرینتر برای چاپ اطلاعات تولید روی درب قوطی کمپوت میوه

بسته‌بندی نهایی

بسته بندی نهایی کمپوت‌ها به منظور سهولت در حمل آن‌ها تا محل عرضه انجام می‌شود. برای انجام بسته‌بندی نهایی از دستگاه شیرینک پک استفاده می‌شود. دستگاه شیرینک پک قادر است تعداد دلخواهی از قوطی‌های کمپوت‌های میوه را درون یک پوشش نایلونی قرار دهد تا به شکل یک بسته (پکیج) قابل عرضه به بازار شوند.

مشخصات فنی شیرینک‌پک در لینک مربوط به این دستگاه با نام دستگاه شیرینک شرکت سیمرکو موجود می‌باشد.

مطالب تکمیلی در مود خط تولید کمپوت میوه

خط تولید کمپوت میوه در حالت کلی از جمله خطوط تولید با هزینه تمام شده نسبتا پایین محسوب می‌شود. این خط تولید می‌تواند با هزینه‌های نسبتا کم برای ظرفیت‌های پایین تا هزینه‌های بالاتر برای ظرفیت‌های بیشتر متغیر باشد.

سه عامل مهم تاثیرگذار در قیمت خط تولید کمپوت میوه عبارتند از:

  • نوع بهره‌برداری از خط تولید
  • میزان وابستگی به نیروی انسانی
  • نو و یا اورهال بودن ماشین‌آلات

منظور از نوع بهره‌برداری این است که خط تولید مورد نظر در چه زمینه‌های می‌تواند مورد بهره‌برداری قرار گیرد. به عنوان مثال، خط تولید کمپوت سیب و خط تولید کمپوت گلابی تا حدود زیادی به یکدیگر شباهت دارند. مسلما برای راه‌اندازی یک خط تولید کمپوت میوه که در چند زمینه مورد بهره‌برداری قرار گیرد نیاز به صرف هزینه‌های بالاتری است. مثلا خط تولیدی که همزمان کمپوت‌های سیب و آناناس را تولید می‌کند، نسبت به خط تولیدی که صرفا کمپوت سیب تولید می‌کند، گران‌تر خواهد بود.

وابستگی به انسان به معنای این است که خط تولید تا چه حد از نیروی انسانی استفاده می‌کند. بسیاری از فرآیندها در خط تولید کمپوت میوه می‌توانند توسط نیروی انسانی انجام شوند. استفاده از نیروی انسانی به جای ماشین‌آلات، تا حدود زیادی هزینه‌های ثابت سرمایه‌گذاری را کاهش می‌دهد. عملیاتی که در خط تولید کمپوت میوه می‌توانند به کمک نیروی انسانی انجام شوند عبارتند از:

  • شستشو
  • سورتینگ
  • دم‌گیری
  • پوست‌گیری
  • قاچ کردن
  • فرمولاسیون شربت
  • پر کردن قوطی

در تمام موارد فوق اگر به جای نیروی انسانی از ماشین‌آلات استفاده شود، امکان تولید با ظرفیت‌های بالاتر فراهم خواهد شد.

پارامتر مهم دیگر که در قیمت خط تولید کمپوت میوه تاثیر چشمگیری دارد، نو و یا اورهال بودن ماشین‌آلات است. به عنوان یک برآورد کلی، قیمت خط تولید کمپوت میوه با ماشین آلات اورهال تا ۴۰ درصد ارزان‌تر خواهد شد.

 

2 comments
  1. طایی

    با سلام و احترام
    از اطلاعات مفیدی که گذاشتید متشکرم بسیار راهنمای بزرگی بود برای بنده که در فکر راه اندازی تولیدی کمپوت سیب در شهرم هستم و احتیاج به اطلاعات کاملتر دارم.
    خوشحال میشم بیشتر با شما و کارخانه تولیدی تان آشنا شوم .
    لطفا بفرمایید تنها وجود مواد اولیه فراوان در منطقه مان، بهانه خوبی برای ایجاد یک تولیدی کمپوت میتواند باشد؟
    با تشکر فراوان طایی

    1. seamerco

      سلام، از نظرات دل‌گرم کننده شما سپاسگزاریم،
      دسترسی به مواد اولیه ارزان‌قیمت یکی از مزیت‌هایی است که می‌تواند هزینه‌های جاری سرمایه‌گذاری را برای شما به حداقل برساند و توجیه اقتصادی مناسبی را برای راه‌اندازی خط تولید کمپوت میوه فراهم کند. مشاوران شرکت سیمرکو با آنالیز امکانات و آورده‌های مشتریان و با در نظر گرفتن شرایط محیطی هر منطقه، انواع پلن‌های سرمایه‌گذاری را در اختیار شما قرار می‌‌دهند. برای کسب اطلاعات بیشتر از طریق راه‌های ارتباطی زیر با ما در تماس باشید:
      دفتر مرکزی سیمرکو: ۹۸۲۱۴۶۸۱۲۰۶۷+
      شماره واتس‌آپ/تلگرام سیمرکو: ۹۸۹۱۰۸۸۴۹۱۵۰+

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

فارسی سازی پوسته توسط: همیار وردپرس